dinsdag 10 januari 2017

Eigendom is vooral dom

Eigendom is vooral dom

Architect Thomas Rau ontwerpt nieuw economisch systeem zonder eigendom

Van kopen naar consumeren

Vandaag de dag ligt de verantwoordelijkheid bij de consument. Die koopt een product, moet er zorg voor dragen en het onderhouden. Wanneer dat product stuk gaat, belandt het op de vuilnisbelt.

Fabrikanten passen hun verdienmodel hierop aan. Heel wat producten zijn slim ontworpen om na x-aantal jaren de geest te geven. Ecologisch gezien is dat een ramp.

Daarom stuurt Thomas Rau aan op een economie als uitleenbibliotheek.

Hoe werkt de ‘uitleenbibliotheek’?

In zijn boek Material Matters legt hij deze filosofie uit.
Het concept gaat als volgt: een product blijft eigendom van de fabrikant en komt aan het einde van zijn levenscyclus altijd daar terug. Als consument betaal je voor oplossingen, niet voor producten.

Toen Thomas Rau voor zijn nieuwe kantoor verlichting zocht, zei hij tegen Philips: “Ik wil betalen voor licht. Als je daar lampen en energie voor nodig hebt, mij goed, maar die ga ik niet betalen.” Als antwoord hierop ontwierp Philips een lichtplan met minder lampen (zonder aan comfort in te boeten), en neemt het de energiefactuur, herstellingen en recyclage op zich. In ruil betaalt Thomas Rau een maandelijkse vergoeding.
Dit concept bleek erg succesvol. Zes jaar later zet Philips steeds meer in op licht als service – en dit over heel de wereld.

Voordelen

Dit nieuwe economische denken brengt enkele interessante voordelen met zich mee:

  • Minder afval omdat het product bij de fabrikant terugkomt, die het efficiënter kan recycleren.
  • Producenten zullen meer focussen op solide, betrouwbare toestellen.
  • Meer flexibiliteit voor kopers. Met producten als service hoeft men minder snel grote schulden te maken.

Enkele voorbeelden

Voor sommige mensen klinkt dit concept als een ideologisch denkbeeld. Maar er zijn reeds bedrijven die het in de realiteit gebruiken.
Bosch biedt huurders wasbeurten aan (in plaats van wasmachines te ‘verkopen’), met solide en energiezuinige toestellen die minstens 15 jaar meegaan. Mud Jeans gebruikt de aanpak van Thomas Rau zelfs in de kledingsector. Klanten kunnen een jeans enkele maanden of jaren gebruiken, waarna ze teruggaan naar de fabrikant en verwerkt worden in nieuwe kledij. Kortom: er gaat niets verloren.